“Kiến thức lỗi thời rất nhanh, bồi dưỡng thường xuyên đặc biệt quan trọng…”

Ngày cập nhật : 23/11/2017

“Kiến thức lỗi thời rất nhanh, bồi dưỡng thường xuyên đặc biệt quan trọng”…Đó là ý kiến của các nhà giáo dục đến từ ĐH Giáo dục Hồng Kông tại Hội thảo quốc tế “Phát triển trường sư phạm đáp ứng yêu cầu nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng giáo viên và cán bộ quản lý cơ sở giáo dục phổ thông” do Chương trình Phát triển các trường sư phạm để nâng cao năng lực đội ngũ GV & CBQLCSGDPT (ETEP)- Bộ GD&ĐT phối hợp với Ngân hàng Thế giới tổ chức ngày 22/11/2017 tại Hà Nội.

Giáo sư Lee Chi-kin John, Phó Hiệu trưởng học thuật, ĐH Giáo dục Hồng Kông chia sẻ: “Dạy học kiến tạo là một trong số những thực hành đổi mới” trong đào tạo giáo viên của trường này.

Với dạy học kiến tạo, sinh viên tích luỹ tri thức của chính mình bằng cách kiểm nghiệm các ý tưởng và cách tiếp cận dựa trên kiến thức và kinh nghiệm đã có từ trước, áp dụng chúng trong những tình huống mới và tích hợp tri thức mới.

Dạy học kiến tạo cũng đòi hỏi cách làm mới, phải để cho sinh viên được hoạt động, đó là dạy học trải nghiệm. Giáo viên tích hợp, liên kết kiến thức với kỹ năng sống, biến kiến thức trong sách vở thành vấn đề trong cuộc sống, để người học phát triển các kỹ năng giải quyết vấn đề.

Dạy học kiến tạo cho phép sinh viên, thậm chí cả giáo viên và được phép mạo hiểm Kết quả có thể thành công hoặc không thành công. Điều quan trọng là hãy để cho những kế hoạch, mục tiêu, giấc mơ của họ được hiện thực hóa. Sự mạo hiểm này là cần thiết.

                   GS LEE Chi-kin John

Ông cho biết, giáo dục cá nhân hóa là xu hướng trên thế giới, gắn với khái niệm chương trình linh hoạt và đừng làm quá tải sinh viên. Giáo dục được cá nhân hóa có nghĩa là cần biết đâu là mặt mạnh, mặt hạn chế và các mối quan tâm của sinh viên và phải hiểu rất rõ từng sinh viên một. Có như vậy, giáo dục mới đi vào thực chất.

Sinh viên sư phạm bắt buộc phải nghiên cứu khoa học

Nói về vai trò tích hợp của giáo viên hiện nay, giáo sư Lee Chi-kin John cho biết, ở ĐH Giáo dục Hồng Kông có những khóa học liên môn là bắt buộc với phương châm lấy nghiên cứu làm nền tảng. Tất cả sinh viên sư phạm bắt buộc làm nghiên cứu khoa học, điều này giúp họ có kinh nghiệm thu thập, phân tích dữ liệu, tư duy phản biện, tư duy hệ thống, để sau này đi dạy có phương pháp nghiên cứu và thúc đẩy toàn bộ hệ thống giáo dục phát triển”.

ĐH Giáo dục Hồng Kông cũng yêu cầu sinh viên không chỉ làm bài thi, luận văn, mà phải trưng bày sản phẩm của mình một cách trực quan, ví dụ như sinh viên ngành khoa học sẽ có những thí nghiệm, công trình khoa học; Yêu cầu về kết quả đầu ra luôn được kết hợp với những kỹ năng như ra quyết định, tương tác xã hội, kỹ năng phản biện, làm việc nhóm…

Kiến thức lỗi thời rất nhanh, bồi dưỡng thường xuyên đặc biệt quan trọng

Hoạt động học tập của sinh viên, giáo viên là quá trình tự điều chỉnh, cho nên cần xây dựng dựng chương trình đào tạo, bồi dưỡng có khả năng tự điều tiết, tự giám sát, cho phép tự phát triển năng lực để trở thành người có kỹ năng toàn diện. Trường sư phạm cần đào tạo giáo viên theo hướng đó. Thậm chí là phải thiết kế lớp học theo không gian mới, đưa những kiến thức trong sách vở vào cuộc sống, cuộc sống hoá những kiến thức đó và lấy kiến thức từ thực tế cuộc sống đưa vào giảng dạy.

GS LEE Chi-kin John chia sẻ kinh nghiệm phát triển mô hình và khung chương trình đào tạo giáo viên tại Hồng Kông, đó là dạy học theo nhóm, dạy học kết hợp chiêm nghiệm/suy ngẫm, dạy học kiến tạo, dạy học kết hợp kỹ năng mềm, ứng dụng công nghệ thông tin…

Trong một thế giới có nhiều phương tiện thông tin như hiện nay, Hồng Kông đang khuyến khích học tập cả học liệu trực tiếp theo truyền thống và trực tuyến cùng với những kỹ năng mềm.

Kiến thức lỗi thời rất nhanh, cho nên bồi dưỡng thường xuyên rất quan trọng, chính phủ nhiều nước  trên thế giới đặc biệt coi trọng. Và trọng trách này đặt lên vai các trường sư phạm.

Ông cho rằng, những yếu tố quan trọng để giáo dục thành công là: sự hợp nhất các nguồn lực; điều kiện đãi ngộ với việc tuyển dụng và sử dụng giáo viên; chuẩn bị cho các vai trò kép của giáo viên; giáo dục liên môn; học tập kết hợp và mạng lưới hợp tác; đánh giá năng lực thực hiện công việc.

Và đánh giá năng lực thực hiện công việc cần được nhìn nhận là mang tính hướng dẫn chứ không phải để khen thưởng hay trừng phạt. Đánh giá năng lực đặc biệt quan trọng để hoạt động đào tạo bồi dưỡng đáp ứng nhu cầu và đạt hiệu quả.

Đặng Thị Huệ