Giáo viên miền núi sử dụng phương pháp dạy học tiếp cận năng lực

Ngày cập nhật : 05/04/2021

Chuẩn bị triển khai Chương trình GDPT mới, các thầy cô giáo, nhất là ở vùng dân tộc thiểu số có nhiều trăn trở khi tiếp cận phương pháp dạy học theo hướng phát triển năng lực, phẩm chất học sinh. Cô giáo Nông Thị Phước, giáo viên dạy môn Vật lý, Trường THPT Pò Tấu, huyện Trùng Khánh, Cao Bằng  băn khoăn về phương pháp giảng dạy phát triển năng lực của học sinh, liệu có phù hợp với đối tượng là học sinh học sinh miền núi. Theo cô Phước thì học sinh ít có cơ hội tiếp cận kiến thức mới. Đối với các em ở trên đấy thì thật ra là cái việc đến trường đã là sự cố gắng rồi cho nên chính các thầy cô giáo cũng phải chuyển đổi từ từ”.

Giảng dạy, giáo dục theo hướng tiếp cận năng lực, điều quan trọng là thầy cô phải tổ chức các hoạt động học trong từng tiết dạy, phù hợp với học sinh, tạo điều kiện cho các em phát triển năng lực qua từng hoạt động. Từ thực tế giảng dạy, cô Phương Hồng Nhung dạy ở THCS Thị trấn Chợ Giã, Ba Bể, Bắc Cạn thấy rằng, sử dụng phương pháp dạy học tích cực cũng cần có điều kiện cơ sở vật chất cũng như thiết bị dạy học nhưng điều này ở nhiều trường miền nui vẫn còn thiếu thốn, ảnh hưởng đến tổ chức hoạt động học. Các em học sinh dân tộc thiểu số hầu hết đều ham học, nhưng nhận thức bài học thì nhiều em còn hạn chế, cho nên việc sử dụng  phương pháp giảng dạy lại phải hướng tới tính đặc thù của vùng miền.

Dù gặp nhiều trở ngại, nhưng vượt lên tất cả, các thầy cô giáo ở nhiều trường miền núi đã tích cực tham gia tự bồi dưỡng về Chương trình GDPT mới, về sử dụng phương pháp dạy học phát triển năng lực, phẩm chất học sinh trên Hệ thống bồi dưỡng trực tuyến của Bộ GD&ĐT. Việc tự bồi dưỡng này có sự hỗ trợ của các thầy cô cốt cán tại địa phương, hỗ trợ tại ngay trong công việc và thông qua trao đổi, thảo luận trong sinh hoạt chuyên môn tại nhà trường.

Cô giáo Lâm Thị Hồng Nguyên, trường THCS Lê Lợi, Thạch An, Cao Bằng chia sẻ, sau khi được học về phương pháp dạy học tích cực, có một số tiết học, cô đã tổ chức cho học trò của mình thảo luận nhóm, thay đổi không gian lớp học, để học sinh được nói nhiều hơn, hoạt động nhiều hơn chứ không để học sinh thụ động ngồi nghe như trước kia. Cô Nguyên lôi cuốn học trò của mình bằng cách vận dụng linh hoạt các yếu tố văn hoá dân gian bản địa như lượn Tày, văn học địa phương trong tổ chức hoạt động học, để học trò được học những giờ học thoải mái, không bị mệt mỏi.

Là Phó hiệu trưởng phụ trách chuyên môn Trường THPT Như Xuân 2, huyện Như Xuân – một huyện miền núi của tỉnh Thanh Hoá, cô Võ Thị Thanh Xuân cho rằng, để thích ứng kịp thời, giáo viên phải chủ động tổ chức hoạt động dạy học, cùng các đồng nghiệp thảo luận, sinh hoạt chuyên môn. Đây chính là quá trình giáo viên được đào tạo ngay trong công việc – bên cạnh tự  bồi dưỡng về  sử dụng phương pháp dạy học và giáo dục phát triển phẩm chất, năng lực học sinh trên Hệ thống học tập trực tuyến LMS. Mặt khác, giáo viên cũng cần có sự sáng tạo, linh hoạt khi vận dụng. Cô Xuân chia sẻ: “Xuất phát từ điều kiện hiện có, khả năng của học sinh, từ đơn vị kiến thức, các thầy cô xây dựng kế hoạch bài dạy, làm những gì tốt nhất cho HS, tổ chức các hoạt động học. Khi tổ chức các hoạt động học cần chú ý: Xuất phát điểm của học trò, mục tiêu từng hoạt động, các em tham gia được đến đâu, kết quả cuối cùng của hoạt động là gì".

Cô Xuân cho rằng, để đáp ứng yêu cầu thực hiện Chương trình GDPT mới, các thầy cô phải chủ động thay đổi phương pháp giảng dạy, giáo dục, đồng thời cần được bồi dưỡng thường xuyên, liên tục về sử dụng phương pháp giảng dạy và kiểm tra đánh giá theo hướng phát triển năng lực học sinh cũng như nhiều kiến thức, kỹ năng cần thiết khác.

Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết, hiện đã có Hệ thống học tập trực tuyến thuộc Chương trình ETEP của Bộ tại địa chỉ  http://taphuan.csdl.edu.vn.

Tự học trên hệ thống trực tuyến này, thầy cô không phải mất thời gian đi tập huấn tập trung mà hoàn toàn chủ động thời gian, có thể học mọi lúc, mọi nơi. Nếu gặp khúc mắc, đã có đội ngũ giáo viên cốt cán và giảng viên sư phạm hỗ trợ. Và quan trọng là thầy cô sẽ được học thường xuyên với nguồn học liệu mở, liên tục được bổ sung kiến thức mới để không “tụt hậu” trong thời công nghệ 4.0. Đây là điều mà các chương trình tập huấn khác không có được.

ETEP